You are currently browsing the category archive for the 'ciencias e ficcións' category.
Camil Tulcan
Aos 15 anos regresei dun campamento de verán. Trouxen canda min unha tos ferinte. Dende nena tendo á tos. Os bronquios. Imaxínoos como crisálidas de menos dun milímetro de grosor, repulsivos, con algo ancián neles. Flemas. Irritación. Congoxas. Todo alí, asentado.
Os carraspeos estúpidos que interrompen unha historia. Esta por exemplo. As toses nocturnas, máis sonoras, máis bicudas. As toseciñas de disimulo, de precaución, de aviso.
Tusir é un estado de ánimo. Unha linguaxe corporal.
Eu regresaba do campamento. Tusía. Fun ao médico. Era novo, aquel médico. Moi novo. Escóitame o interior. Outra vez. Di algo. Outra vez. Di. Retira o fonendoscopio, inspira ruidosamente con aire de veredicto: quero unha radiografía.
Aquela foi a primeira intromisión no meu interior da miña vida.
Leveille a placa, emocionada. Alí, negativizados, o meu queixo de perfil con algo da caveira, a miña columna vertebral. Eramos como almirantes ante unha carta de navegación, aquel mozo doutor e mais eu. Así pois, eu tiña unha columna vertebral. O mapa revelaba iso. Un interior. Unhas vísceras. Unha columna. O médico tomou a miña columna de San Simeón radiografada entre as súas mans, con unllas recurtadas e finas como imaxino que as tería. Sentouse a escribir. No meu historial, supoño. Dixo: a idade da paciente son… vinte anos, non?
A miña nai e eu ollámonos.
Ten quince.
Quince? Pola radiografía parecérame unha muller de vinte.
Dicíao pola miña columna. Estaba certa diso. Unha columna grosa para o lombo anchísimo que me sostén, como se me tivese pasado o tempo que fun anxo celestial nadando a crawl. Mentres pronunciaba esas palabras, eu sentín que aquel médico namoraba fugazmente de min. Que logo se lle pasaba. Pero nese intre eu era unha moza de quince nun corpo de vinte. El era un médico novo. A miña nai suspiraba. Estaba todo clarísimo.
Entregoume un papel asinado, unha receita de calquera cousa, un xarope. O primeiro que lle veu á cabeza. Xarope para a tos da nena. Un xarope infantil, vermello seguramente, incapaz de disimular con excipientes de framboesa o cheiro a laboratorio. E unha culleriña de plástico, branca, plana. Para o xarope da nena.
A radiografía, quedo eu con ela?
Dubida.
Si. Si, si, si. Podes levala.
[...]
Levaba anos escribindo, querendo loitar contra ese mal familiar de falta de vontade, de medo, para escribir. Na adolescencia deixei de facelo unha tempada, un ano talvez. Dous, talvez.
Daquela radiografía non emanaba ningún significado especial. Non todas as cousas do mundo posúen significado, malia a nosa obstinación. Por algún conducto subterráneo da conciencia, a placa aquela deume folgos. Motivos. Eu tiña un motivo. Tiña unha radiografía dos meus pulmóns. Estaban sans. Eran grandes. Había unha columna para os sustentar. Para sustentar toda a tristeza e o entusiasmo de que eran capaces. Ese era o meu interior. Estaba feita diso. Non había nada máis. Alí non se vía o rubor. O aire provincián acumulado. O fume dos cigarros que empezaba a fumar ás escondidas. O aire que dosificaba para cantar. O terror á orfandade. Ao modo de morrer. Alí non había nada diso. Alí había vísceras, ósos intimidados por unha radiación.
Non tiña nada. No meu interior. Nada.
Había que rechealo todo de literatura.
A miña caixa torácica bateu un pouco. De literatura!
A palabra literatura funcionaba así para unha caixa torácica por aquel entón. Como a batería dunha caixa de ritmos, como os males do mundo da caixa de Pandora.
O recheo natural dese claustro de aire.
A continuación natural dun escrutinio interior.
Alta tensión. Foto tomada por Sandra G. Rey
A Revista das Letras de Galicia Hoxe tivo a xentileza de comezar a serie Monográficos do verán cun conto meu.
Acheguei este relato un pouco espuriamente relato: Discurso hibridado con. Un monólogo idealizado da convivencia entre a nosa especie e esa outra diferente -pero similar-, ardente -pero queimada-, homo – pero non sapiens-.
Claro que falo dos neanderthais.
Todo aquilo que puidemos ser e non fomos. O que puidemos compartir e non compartimos. Nós quedamos co universo e eles coa memoria. Que parte do pastel é máis gorentosa?
En todo vencido alenta sempre un fragmento dourado de victoria, un por pouco. Os desaparecidos escintilan ao seu xeito opaco, xordo, na súa asfixia.
A literatura -a magnífica impostura, o erro tan grande- cautiva a voz que endexamais tiveron. Sácalles un brillo bastardo. Inventa palabras – xemas da tribo, dicía Umbral- para eles.
Os neandertais que non fomos.
Na portada do monográfico calcaron esta marabillosa foto da reproducción actual dun señor neandertal. Co meu nome debaixo. En delicada simbiose. Empréstame o teu nome, muller sapiens, que non teño.
E deillo.
Se queren ler o texto porque lles tira, porque lles vai, porque lles proe, porque me odian, porque me adoran, porque nunca saberei por que… sigan lendo, sigan:
DISCURSO HIBRIDADO CON
A cuestión máis importante podería ser que a extinción dos neanderthais non é unha novela paleoantropolóxica desordenada mais coherente; é máis ben un conxunto de relatos breves -relacionados pero singulares- verbo da extinción.
Stephen S. Hall, Os derradeiros neanderthais, National Geographic, set. 2008
Agora que estamos sos os dous.
Senta. Ponte cómodo. Queres tomar algo? Sírvete. Hai xeo na Antártida e auga no Sil. O whisky tardará uns miles de anos en se inventar.
Aquí deixamos que a froita apodreza. Fermente. É o noso xeito. Deixar facer. Non intervir.
Embriagamos con ela. Bebémola, quero dicir.
Sírvete ti mesmo. Que tal andas? Ben?
Aquí, lendo un pouco, non?
Ben. Ben. Iso está ben.
Xera ganancias ás fábricas de papel, aos oculistas. Xustifica a rede. É o noso pretexto para vivir. Oír e ser oídos. Escribir e ser lidos. E ler.
Se ti non estiveses lendo, para empezar eu non existiría. E iso é enormemente tiránico. Enormemente diabólico. Decatas? Nazo da túa necesidade de ler e morrerei cando te sacies. É algo que me pón un chisco nerviosa. Perdoa. É algo que me pón un chisco nerviosa.
Queres que che conte de min.
Con que propósito?
Ah, ben, paréceme ben. Queres que che conte de min para, nunha especie de bucle referencial, falar de ti. Explicar a túa presenza. Que é o que te engasta a este planeta que partillamos.
Se é que nos foi dado partillar algo.
Read the rest of this entry »
postiños, col. persoal
Toda ficción é unha distancia con lampexos de proximidade.
O autor real adoito atópase entre os personaxes, camuflado nunha 3ª persoa que semella redimilo falsamente da subxectividade, ese animaliño palpitante, ese lémur, a subxectividade. Coetzee, Rosalía, Nabokov, Woolf, Pessoa, Lispector, Calvino, Rulfo, Nothomb. Podo seguir nomeando miles, millóns [quen non escribe?]. Todos utilizaron ou utilizarán terceiras persoas de alivio. Testaferros ficticios. Personaxes aos que mandan a polo pan ao fondo dunha novela para logo gorentar das farangullas eles mesmos, no dorso da páxina, con avareza. Interpoñen distancia.
Dende hai uns séculos, esa parece ser a misión da literatura: interpoñer distancia. Metros, iardas, anos luz entre o autor real e o narrador da historia. Que non pareza que se coñecen demasiado. Unha cámara que filma e non se nota que filma. Distancia e discreción.
Esa distancia compénsase coa proximidade cara ao lector. Hai un achegamento. Non obvio, claro, ou evidenciaríase dun modo groseiro a súplica: leme. Esa súplica chega ás veces a maquillarse de guerra ata o punto de semellar un Non sei que fas léndome.
Mais o fondo da piscina ten o mesmo mosaico: leme.
A proximidade cara ao lector máis tóxica que lembro é a de Walt Whitman. Convídanos ao seu carrusel galáctico de corpos, multitudes e paisaxes americanas. Fala de tocarnos. Iso é brutal. Quen toca este libro, toca un home. Esa mentira é deslumbrante. A min deslumbroume. Que trola tan ben chorada, tan instintiva. O que precisaba como lectora aos dezaoito era iso, sen máis: crer que no canto dun exemplar de 2ª man de Hojas de Hierba mercado nunha librería de vello de Madrid en 1993, o que sostiña entre as mans era o lombo de atlas daquel señor barbudo de 35 anos e máis que morto.
Esa era a Proximidade e non había xeito de estar máis preto de ninguén: estar morto e dicir Pero tócasme.
Necrofilia era.
A distancia reside noutros intersticios da ficción. Emocióname que o autora [sic] dun libro pretenda ser distante e o sosteña ben todo o tempo ata que, chegados a un punto da lectura, nun pequeno fogonazo, destrúa ese mito xélido. La cague. Por exemplo, Hamlet. Un príncipe en Dinamarca, un pestazo, un pai morto e vingado, os brumosos devaneos entre estar vivo e non estalo… todo ese armatoste semella lonxe de Shakespeare, un dramaturgo no sucio e alegre Londres do século XVII. O autor está e non está. E logo? Hamnet. Hamnet era o fillo de Shakespeare e morre repentinamente. O autor non está todo o tempo, parece non estar todo o tempo, pero Hamnet. Á hora de retomar a historia -xa por entón coñecida- do heroe tráxico máis evaescente de todos, o autor está. De súpeto, está. Aí dóelle. Aí, medindo o nome dese heroe, aí dóelle. Dando a luz un novo fillo. Proe. E decide interpoñer unha distancia, un alivio. Unha pequena distancia en forma de L. O heroe é por un pouco o seu propio fillo. O seu propio fillo morto. Un anguliño, un cornechiño de L sepáraos.
Hamlet, o príncipe danés das lendas recollidas por Saxo Grammaticus e Belleforest, atravesa por un intre un camposanto como un zombi na procura do cerebro do seu pai. O seu pai, un descoñecido para el. Os fillos. Os fillos posuían un estraño estatuto. Eran distantes. En calquera caso, estraña énos a relación – e macabra- entre Hamlet, Hamnet e un señor disque cobizoso a escribir escenas de teatro isabelino.
Esas son as relacións que atravesan. Os travesaños da literatura, as partes de atrás do cadro.
Non interpreto a glacialidade na escrita como a descrición de crimes, mutilacións gores, salferir ao lector de sangue mesturada -non axitada- con seme ou amosar pouco sentimentalismo á hora de narrar a morte dunha ancianiña; entendo a glacialidade como unha perspectiva que intenta interpór distancia para se afastar dunha humanidade demasiado… demasiado… demasiada.
Este fragmento forma parte dun relato. O relato chámase -pensaba que provisionalmente, mais xa non sei, non son dona dos meus actos- Pro Videncia. O relato obtivo un galardón, precisamente o de relatos curtos José Saramago de Santiago de Compostela. O fragmento foi pensado para ese texto concreto. Naceu del. Mais se o elixo para penduralo aquí estoulle outorgando unha autonomía, unha capacidade de subsistencia maior da que cría. Ese fragmento sepárase das coordenadas dese conto no que naceu. Ese fragmento pode formar parte doutros contos, dunha novela, pode ata servir de epitafio, de etiqueta de Mencía, de indignada diatriba. As mesmas palabras.
Noutros contextos. Noutras carcasas.
Hoxe lin esta frase de Roman Jakobson como frontispicio da web dunha editorial de poesía: Poesía é o que se publica nunha colección de poesía.
Para que preocuparnos?
Só hai que atopar a carcasa axeitada.
O fragmento:
En lugares remotos, un hominoide contempla un amencer e o seu, polo de agora, abundante vello encrespa de gusto. Os suevos crean un reino do que ninguén falará despois. A cabeza galega de Prisciliano pestanexa recén decapitada polo chan de Tréveris. Os piñeiros rumorosos din algo na costa verdescente, algo polo que se preguntarán nos séculos vindeiros, puño en alto. Melancolicamente capciosa, a Raíña Lupa apoiada nun peitoril pregunta aos seus corvos: Existo? Dicídeme… No mesmo tsunami de tempo, Exeria. Exeria acende unha lámpada bizantina, lonxe da súa terra, e un suspiro desenrola o pergameo no que o escribirá todo. Urraca, raíña, é repudiada por un anaco norte de terra ibérica. Todo devén asemade, Inés de Castro, acoitelada, o dolmen de Dombate, erixido, Meendiño, trovando, Marcela e mais Elisa dándose o Si, quero en San Jorge…Jacqueline du Pré sente de pronto un dedo anestesiado no la e o seu vibrato languidece lastimosamente baixo o arco de crinas de cabalo mongol.
En lugares remotos acontece todo iso que outros, noutros lugares, darán por acontecido.
Nesta páxina que eu rexistro, o tempo acazapa. Ata que eu o quero.
Quero que prosiga agora.
Daquela foi. Que.
Hylozoic Soil, de P. Beesley e R. Gorbet
Pesadelo de hai unhas cantas noites: estás na túa cidade, nunha rúa da túa cidade, sen embargo ese espazo urbano aparentemente normal é un avión que cae en picado e que en poucas horas acabará por se estrelar.
Durante esas horas integras un grupiño de suicidas que, de casa en casa, procuran a alguén que polo visto poderá vos fornecer das armas precisas para o seppuku. Antes de que o avión. Se destortille.
O único que pensas todo o tempo é que por sorte o teu fillo non se atopa nese avión-cidade. Un avión-cidade no que a xente semella desinformada e camiña polas rúas, entra e sae dos seus caixeiros, recolle excrementos dos seus cadelos, proba zapatos.
O teu pequeno grupo de suicidas busca un medio digno de morrer na conta atrás.
xeitos de electrocutarse
O segredo do cosmos? O segredo do cosmos? Ben, o segredo do cosmos vóuvolo contar. Arreconchegádevos.
O segredo do kosmos é…
BANG!BANG!
Arghh!!!
by Gerhard Richter
É malvada a escritura.
É tramposa.
Fíxoche crer no teu prodixio persoal. As túas cartas imaxinativas e audaces, os teus exames de matrícula de honra, as túas redaccións louvadas polas monxas, primeiros relatos e poemas cheos da zoupona seiva do crecemento. Por escrito ti eras tóxica coma todo o fabuloso.
Ramificaches no aire. Escribiches sobre cortizas desangradas e secas. O teu cerebro enxendrou aneis, dendros, celulosa disposta a ser escrita, é dicir, violada cada certo tempo.
O mundo constituíao unha palabra. Ti sempre, sempre, tiñas a fortuna de poder pronunciala.
Sempre -sempre- acertábala.
Coas relacións persoais empezouche a ir peor. En vivo e en directo a xente engurraba ao te coñecer. Non é que foses desagradable, en absoluto. Era só que che faltaba algo… non sei. Un sotaque. Unha tipografía discursiva máis clara. Negro sobre branco. A contundencia dos teus argumentos por escrito talábase no cara a cara. Todos os que te amaban ao te leren, que moitos eran, os que caían rendidos tras dos teus puntos finais, suspensivos, os teus dous puntos, os que entraban en coma polo teu desprezo cara as comas, os que adoraban o teu pulso, as túas negriñas, a bastardilla dos teus maxistrais enxeños verbais, os que en definitiva poñían os ollos en branco e lambían a páxina onde ti pasabas de secuencia xenética a secuencia sintáctica… todos acababan por non querer volver tropezarse contigo.
Evitábante no metro, no bus. Finxían non verte na biblioteca, na froitería. Na sex-shop.
Todos acababan por non querer volver tropezarse contigo. No mundo ese. Real.
Non che importaba demasiado. Preguntácheslles ás túas editoras se a venda dos teus libros perigaba. Non, responderon. A venda dos teus libros ascende, as cartas das túas fans seguen embutindo o noso pequeno puñeteiro buzón. Segue adiante, Escritóraliz Escritora. Adiante.
Non te convencían.
Diante do espello, do teu corpo de diario, case iridiscente, case comezando a desaparecer. O teu sorriso de Cheshire, os teus membros do Griffin de Wells, o teu cerebro de lince ibérico, pita de monte e cangarexo de río. A piques de desaparecer. Ante o espello es case transparente. Pensas nas túas sólidas editoras, cos seus lentes tres veces sólidos. Sólidas e estólidas. E impávidas. E esdrúxulas. Non che convencen en absoluto. Para nada. Non. E non.
Por exemplo. Ti viras a H. aquela mañá. A mañá fora o anonimato, ti poderías estar morta ou ter fugado a Brasil. Ninguén te viu. Na túa casa non había ninguén. O correo colapsaba de mails sen contestar. Non deixaches pegadas na porta que pechaches con luvas. Non xeraches lixo. As chamadas non foron devoltas. O frío cortaba o teu rostro ata facelo esvaecer, case non tiñas rostro, érase unha vez un pucho e unha bufanda ocos sobre un abrigo oco ante un par de coquetas luvas ocas. Só ficaba de ti o lunar no centro xeométrico do teu pescozo, unha especie de satélite que orbita o teu cráneo sen se desprazar. Case non existías porque toda a túa vida envorcábase nunhas 100 páxinas amoreadas nunha mesa. Elas comían o que non comías ti, nutríanse da túa esencia e, vistas de esguello, atreveríaste a dicir que palpitaban xordamente. Compuñan unha historia.
[cal das semánticas anteriores precisará ser explicada no futuro? A palabra mail xunto a correo? Pita de monte? Sorriso de Cheshire? E cal acompañará á raza humana ata o momento xusto no que ti les isto, tornando inncesaria unha nota ao pé ou un hipertexto?]
Ninguén che viu saír nin entrar. Non mercaches leite. O único que accediches mastigar foi un anaco de pan do día anterior ou de había varios días.
Eras anónima.
Talvez por iso ver a H. turbouche o ánimo. Era inesperado e no teu pucho oco a conversa non se coagulaba, non pedía abrirse paso ata a túa boca. Non soubeches que dicir. H. esperaba de ti a pirotecnia, o artificio, a revelación do segredo do cosmos, o por que disto e aquilo ou polo menos unha puta suxestión literaria.
Ti. Non. Dixeches apenas nada.
Limitábaste a sorrir. Pero o sorriso é patrimonio dos parvos, dos que non teñen nada que ofrecer máis que o seu sorriso. O sorriso procede do medo. Do nervio social. Os chimpancés da Jane Goodall sorríanse por nerviosismo. O sorrisiño nervioso é o parafuso solto dese acto que é sorrir e ao que atribuímos seguridade, confianza nun mesmo, facilidade para o orgasmo. Nada que ver co riso, que pon en funcionamento a musculatura toda, o esqueleto, a intelixencia: é un proceso contundente, preciso e acabado. O sorriso é un medio facer. Un non saber para onde tirar. No sorrisiño nervioso descóbrese a súa verdadeira orixe rastreira, que mostra os dentes sen control, desesperadamente. Sorrir é para os desesperados. Pero para os desesperados sociais. Existen desesperados introspectivos. Kafka, Shostakóvich, Clarice Lispector, Fleur Jaeggy, Valle-Inclán. Non precisaban sorrirte nunca.
Que fas sorríndolle a H.?
H. cre que es simpática. Que lle segues o rollo. Intentas esterilizar o teu sorriso a base de mentalizacións. Pontes derrubándose, aforcados, concellos estafadores.
A túa expresión varía. H. marcha, decepcionado de non atopar á muller prodixiosa, á heroína de todas as túas novelas desde Pretensión ata Ovalado misterio, ao eu disimulado nun ti de todos os teus poemas desde Glup ata O seu carbono radiante, á intelixencia eruptiva mimetizada en longas frases subordinadas de ensaios brillantes como Política para Nintendo e a Play, O cinema que empobreceu o uranio, Pensamentos siameses ou A natureza da morte en contextos de ingravidez.
H. non atopa nada diso. Atopa tan só a unha muller aparentemente estúpida cunha conversa en forma de glaciar. Marcha na procura de calquera can que lle ladre.
Ti percibes entón, nese divino momento, que a túa humanidade non se parece nin de lonxe á túa literatura. Ese pensamento natural alíase con estoutro: entre ser ente literario ou ser humana sae gañando o primeiro.
Entre ser texto ou non selo, elixes selo.
Así é como chegas á túa casa. Diante do espello, do teu corpo de diario, case iridiscente, case comezando a desaparecer. O teu sorriso de Cheshire, os teus membros do Griffin de Wells, o teu cerebro de lince ibérico, pita de monte e cangrexo de río.
Desapareces nun tifón diminuto que comeza nos teus ollos: transforman en dous puntos, coma os dun puto emoticón. As túas orellas, todas as orellas, curvaron sempre como interrogacións a ambos os dous lados do cranio; niso trocan. Nos teus brazos os tendóns rinchan enchendo dunha fibra pastosa. As febras de papel substitúen o teu sistema vascular. O teu clítoris metamorfosea nun punto suspensivo, seguido doutros dous, invisibles, subcutáneos. A tinta flúe coma se viñese de derramar por unha mesa de traballo, as túas pálpebras aletean coma folios a carón dunha fiestra que un trebón abre de súpeto. Un vurullo de papel con frases endexamais pronunciadas desdobra ata a túa lingua, ata os teus peitos baixan enroscadas obscenidades e versos cursis, da man, extremo con extremo. O cursi e o obsceno nalgún punto rózanse. Volves a un tempo negriña e cursiva e tachada e letra capitular. O lunar do teu pescozo é o punto de partida, a túa palabra maiúscula, a túa voz.
No espello, unha lámina de papel contémplase. Engurra. Cae. Como a todos, só lle queda agardar. Ser lido.
by Gerhard Richter
O papel componse de fibras vexetais, é dicir, de materia orgánica, ou o que é o mesmo, de elementos que están ou estiveron vivos.
A historia que conta ese papel. Xa non a distinguimos. Saímos deste texto desordenadamente, como lectores compunxidos por un final tan melancólico como no fondo desexable.
Como os textos rongo-rongo, o manuscrito Voynich, o liñal A, grafittis ao longo de soidosas vías de tren, mensaxes no interior de celas ou despachos de torturas ou paredes íntimas de casas derruidas. Historias mudas. Escritas que ao final non serán nin grandiosas nin vaidosas nin inapropiadas nin rancias.
Nun ceo demasiado cheo, só indescifrables.
2001. Space Oddissey
Escher, Noite e día
Un conto de ciencia- ficción. Dende certa perspectiva, un conto siamés. O autor, un tal Fredric Brown. É un pequeno xogo, mesmo ata pode semellar insubstancial para os amantes de tochos e xenealoxías. Porén, acada unha recompensa literaria moitas veces acariciada e poucas obtida:a síntese lexítima entre fondo + forma.
Aparentemente faccile pero sen dúbida divertente.
O final
O profesor Jones traballara na teoría do tempo ao longo de moitos anos.
-E atopei a ecuación chave- dixo un bo día á súa filla-. O tempo é un campo. A máquina que fabriquei pode manipular, e mesmo investir, devandito campo.
Apertando un botón mentres falaba, dixo:
-Isto fará retroceder o tempo o retroceder fará isto- dixo, falaba mentres botón un apertando.
-Campo devandito, investir mesmo e, manipular pode fabriquei que máquina a. Campo un é tempo o -filla a súa á día bo un dixo-. Chave ecuación a atopei e.
Anos moitos de longo ao tempo do teoría na traballara Jones profesor o.
Final o
Pero hai unha modificación. O tempo a recuar non transcorre exactamente igual. Por mor da sintaxe, un diminuto detalle revela que, contada cara atrás, a historia varía no seu xeito de ser contada: as maiúsculas. As maiúsculas son outras.
Se cadra a máquina do tempo, de funcionar, faría o mesmo: priorizaría detalles antes insignificantes e minusculizaría outros…
Así é cando a manipulación do tempo atópase cara a cara co papel, a escrita, a gramática de Alarcos e as súas propias leis.
imaxe: Luz que se procesa no momento non debido. Polaroid. Col. persoal
No colexio, as pálidas e reconcentradas eramos as máis firmes candidatas a ser mártires.
Na guardería, no derradeiro ano: fico fascinada cunha nena nova que sentara no meu sitio. Cando unha ten catro anos, cada sitio é un sitial. Esa usurpación tan natural do fetiche propio tivo como consecuencia inmediata namorar dela. Xuntas disfrazámonos das dúas únicas identidades bárbaras capaces de facer sucumbir a unha nena (se exceptuamos, claro está, a árabe): ela foi de rusa; eu – detrás da súa preciosidade, e chiscando os ollos para volvelos oblicuos a base de perseverancia- de xaponesa.
Ao ano seguinte, xa no colexio, desprezaba a case todas. Eran seres mexóns, choromicas e non sabían debuxar. En clase de psicomotricidade amosaban o ritmo propio dunha lavadora industrial centrifugando. I eu non me sentía digna de ningunha.
Só de unha: de Beatriz.
A súa frialdade e a súa caligrafía eran signos externos de esixir devoción. Copiaba a súa letra inclinada, de muller romántica metida nunha urna de vidro e tiña envexa do seu rostro, no que semellaba ter nevado algunha vez. Eu tamén era pálida. Eu non me daba conta.
Asistimos xuntas a ballet. Eu era alta, de ósos anchos. Todo o contrario da sensación de ingravidez que despega a unha bailarina deste mundo. Abandonei ballet (aprendendo a pronunciar Terpsícore, como vinganza). Ela non. Ela proseguíu e fixo unha fermosa función de fin de curso na que o seu rostro semellaba a á dunha libélula escarchada. Beatriz, concentrada na súa perfección. O caso Beatriz foi sutilmente arquivado e a miña atención doída procurou outra icona.
Foi estraño, sen embargo, que na clase de psicomotricidade non tivese reparado en Inés. Supoño que, á altura da clase de psicomotricidade, eu aínda procuraba o absoluto, a perfección. Non lembro a Inés ata o ano seguinte, cando me deixei levar polas cousas deste mundo.
Como unha especie de aristotelismo, dende un punto de vista pedante.
Precisaba a amiga primordial. Un ser básico na madurez emocional de toda nena. De nena, unha séntese tan distinta a todo o mundo que busca algunha réplica que a devolva ao mundo: eu quería ter unha xemelga a toda costa. Porque non me parecía á miña nai, porque o meu irmán era maior, porque o meu pai estaba morto.
Así que con 6 anos probaba coa lingua o sal deste mundo.
Sabía que o platonismo era o único capaz de nos manter vivos. Sabía que o sal deste mundo non era platónico.
Había que saír fóra de unha para sabelo.
O corpo das nenas é tan morno, tan cómodo. A existencia é unha pel suavísima, branca e rosa coma as nubes de gominola. A existencia son caprichos, micrófonos, febres altas que nos conceden olleiras de mártir. De nena vomitaba sempre. Moitas nenas o fan. Coido que é unha reacción de acidez ao probar o sal deste mundo. Na superficie do meu corpo de nena só había lunares, embigo, perliñas de auga de piscina.
Dentro respiraba a orfandade e o horror dos seres únicos.
Pero Inés.
Inés rescatoume como un príncipe. Rescatoume desa soidade vertixinosa e palpitante que se cose a nós con tanto orgullo. Como fan os príncipes. Só que as dúas eramos princesas. Había algo simétrico alí que non cadraba. Algo siamés. Pero tendémonos os brazos e soubemos odiarnos como a ningunha. Eu non sabía que Inés ensaiaba comigo as súas futuras relacións cos nenos. Tampouco ela o sabía. Ninguén sabe nada. I é precioso así.
Estamos en 4º curso. Subimos unha escaleira. O recreo foi intenso e subimos suorentas, exultantes de animalidade. Confabulamos. Diante de nós, unha rapaza de maciza melena loira que sempre quere ser o príncipe –algo tan impensable-. ¿Cómo se vai querer ser o príncipe? Tennos engaioladas.
Con esa melena loira ningún cranio de nena pode albergar desexos de príncipe.
Inés e eu.
A catro banzos dela.
Confabulamos. Confabulamos e subimos, cheas de faunesco sorriso.
Algunha di –non importa cál, somos princesas as dúas, somos princesas siamesas cun só cerebro, temos ese mal- : “Seguro que es un niño disfrazado. Sí, mira, mira. Mira la careta”.
A careta é o cerco de rubor que lle cobre toda a cara. A nena-neno de leoparda melena loira leva unha máscara de sangue bombeada a forza de tanto cabalgar nos xogos do patio.
É o príncipe. O príncipe que vive agachado nunha clase de pálidas e reconcentradas nenas de 4º, con opción a ser mártires. Monxas ou mártires. O futuro Rei, Dios salve al Rey.
Inés i eu ollámola en fite, engaioladas, palídísimas, e máis princesas e malvadas ca nunca.
De súpeto, un pensamento conxelado parece dar unha man de permafrost ao noso idilio: Pero a raíña serei eu.
E trémenme os labios e a miña fronte abomba, como lles soe acontecer ás raíñas cando len nos seus Libros de Horas a fugacidade do poder e da vida.
Xa por entón era raíña.
E xa elixira selo na arrogante modalidade de mártir.
2002
A miña contribución ao número 2 da SciFi Poesía da Editorial El Gaviero con debuxo de Pablo Gallo [vaian a ese link, vaian, non sexan tímidos. Pasen e vexan]
Sempre me gustaron os robots. Son tenros. Sobre todo os xigantes de ferro. Esfórzanse tanto en ser humanos, en ser malvados, en destruír o mundo. Son tan humanas as súas ficcións. As súas aficións. Tan pulp.
Veleiquí o manifesto da SciFi poesía elaborado por Pedro Miguel e Ana Santos, artesáns editores.
A quen poida interesare [a min]. A poesía. Quen carallo le poesía? Os poetas?
E os novelistas, novelas e os esquelistas, esquelas e os blogueiros, blogs e todo así. Ad nauseam infinitam.
O manifesto:
Aeroxeneradores e venticulares. Collection privée, E...E
-abúrrome
-de que?
-de que que?
- que de que te aburres, irmán
-abúrrome do aburrimento
-demasiado tautolóxico
-abúrrome de ser un de tantos
-demasiado esperábel
-abúrrome de darlle voltas sempre ás mesmas cousas
-demasiado posmodernuki
-abúrrome destas vistas que quitan o alento
-demasiado indolente
-abúrrome de non ser un cabaleiro andante e ti o meu escudeiro
-demasiado intertextual
-abúrrome dos paxaros
-demasiado cruel
-abúrrome do universo nocturno
-demasiado
-abúrrome de que me tiren fotos como a o home elefante
-demasiado primitivo
-abúrrome do vento
-demasiado freudiano
-abúrrome de ti
-demasiado tarde
Conversa capturada dun aeroxenerador a outro de camiño a Muros. Alto de Paxareiras. Un día de tantos, deses que son venres ou domingo
debuxo de Pablo Gallo
Veleiquí o microrrelato:
Seguirás a historia co dedo.
As ilustracións. Semellan a pluma. Ti non coñecías esa técnica. Son limpos, coma os de Tenniel para Alicia. Non tan litográficos. Rodearás co índice os contornos das figuras. Dalgún modo, ese aceno simple avultará as figuras proxectándoas cara o teu naris. Inocularálles unha vida efémera, que durará os segundos que demores en pasar a páxina.
A historia fosforecerá baixo o teu dedo. Un dedo inquedo, coa xema deseñada coma o rostro dun guerreiro maorí, e dedicado á tarefa de explorar a trama coa curiosidade dos amantes novos e científicos perante un corpo recén saído da nada, extraído da rutina ao igual ca un baixorrelevo ou un globo ocular da súa conca.
Deterás sobre certas palabras. A trama precipitarase por un estreito funil. Inevitábel. O teu dedo vacila en seguir. Volverá atrás. Son malignas as palabras. Velenosas. Read the rest of this entry »
Dende Bilbao, este mozo propónme un xogo: poñer textos a uns debuxos para un Libro Voyeur. Forma parte dun proxecto que, de saír adiante, publicaría unha editorial chamada Belleza Infinita [axeonlládevos perante ese nome para unha editorial, oh mortais!].
A cousa aínda non está confirmada, pero gústanme eses xogos: ponlle texto a isto, hala. Trátase dunha restrición liberadora [achtung! paradoxo] á que me houben enfrontar en varias ocasións cos maliciosos editores artesáns da revista Salamandria, en números dedicados a unha silla, ao pelo, ao tren ou ao círculo… como agora cos velenosos e doces arsénicos…
De modo que enxendro un par de páxinas cheas de letras, unha que poderíamos chamar poema [ou seica] e outra que poderiamos chamar microrrelato [ou por-que-non]. Este é o orixinal en galego de Perversa, o poema. Sempre quixen publicar un libro de nonseimoibenqué que se chamase Perversidade e outro de relatos ao que titularía Por certo. Mais se cadra, non teño por que facelo agora que xa o dixen…
O poema. Veleiquí:
PERVERSA
Algunha vez sentaches pola parte de atrás dun poema.
Entón víchela a ela.
behin ere ez dena, izaten al da
O que nunca é, pode ser
Había unha vez no mundo un ser que lía as páxinas dun libro que outro ser escribía.
A medida que o segundo ser escribía
o primeiro, lía.
E tal era a súa fala.
Non había neles reproducción. Nin tacto. As palabras que saían da cabeza do segundo chegaban ás do primeiro, pero o primeiro non as repetiría máis nunca. Nunca na súa vida. Nunca no mundo.
Bonito é, o cosmos.
Só fronte ao cosmos. Entre o cosmos. Difícil atopar a preposición exacta.
No cosmos.
B kosmasie, diría un ruso. Iso pensou. Un ruso sería tan feliz – ¿non celebran eles o Día da Cosmonáutica?-. Con todo o universo diante do cristal do escafandro. Con Todo.
Tamén estaría feliz o director de fotografía de Kubrik. E o señor da Vinci. E o pobre señor Hawking, que non por pobre é máis eminente. Nin menos. E quizais Méliès estaría feliz e movería o mostacho así
:[ :/ :[
cun tic de cine mudo.
Todos felices de ter proxectada na retina a imaxe que el tiña agora. Sen arriba nin abaixo. O tempo todo do mundo, que non sei se é moito, non sei se é pouco, desde que o mundo é mundo.
Así ficaba el. Só.
Pero non é o mesmo ficar só no medio dun cuarto que ficar só no medio dunha leira recén sementada que ficar só no medio do cosmos.
No medio do cosmos arrastra dentro como a imprecisión.
Ademais, perdera as coordenadas había tempo e a súa autonomía significaba a morte.
Porque este home que pendurei no medio e medio desta páxina, vai morrer. Morrer é a razón última de que eu o creara. Pero non é de min de quen veño falar. Esquecín o meu nome. Tamén o do meu cosmonauta. Só adiviño o seu frío, a vertixe cobregueándolle a medula coma unha serpe, a náusea da vertixe que nos sume nun espacio con máis dimensións das tolerables. Pero, mesmo que ás veces eu sinta mágoa del, non pode durarme moito. Eu seguirei sen el. Read the rest of this entry »
Ecos con reverb